İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/360 K.2025/108

T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/360 Esas
KARAR NO : 2025/108
DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/06/2024
KARAR TARİHİ : 19/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; ... 5.İcra Müdürlüğü... sayılı dosyasında başlatılan takip davalı tarafından yenilendiğini ve davalı murisin mirasçılarına ödeme emrinin tebliğ edilmesi talep ettiğini, bu ödeme emri 31.01.2023 tarihinde müvekkiline tebliğ edildiğini 22.03.2023 tarihinde takibin kesinleştiğini, müvekkilinin maaşına haciz işlemi uygulandığından dolayı 31.05.2023 tarihinde alacaklı vekiline 3.500,00 TL ödeme yapılarak haricen tahsil ile dosyasının kapatıldığını, bu kararlar takip hukukuna tabi olsa da müvekkilin borçlu olmadığı bir miktarı icra tehdidi altında ödemesi ve bu paranın alacaklıdan tahsili istirdat davasının esasını teşkil ettiğini, İşbu sebeple mirası red etmiş müvekkilinin ödemek zorunda kaldığı borcun istirdatı için iş bu davayı açtıklarını, müvekkili 04.01.2021 tarihinde ... 2.Sulh Hukuk Mahkemesi ... E. Ve... K. Sayılı ilamı ile davaya konu ile babası ...'in mirasını reddettiğini, müvekkilinin babası ... 14.12.2020 tarihinde vefat ettiğini, dosya borçlusu ...yani müvekkilinin babaannesi ve müvekkilin mirasını reddettiği babasının annesi ise 02.10.2020 tarihinde vefat ettiğini, bu sebeple mirası reddedilen kişinin üstsoyundan sonra ölmesi durumunda miras önce reddedilen kişinin uhdesine geçeceği için mirasın üstsoydan gelen kısmı da reddedilmiş sayıldığını, yani mirası reddedilen babanın, büyükbabadan ya da büyükanneden sonra ölmesi durumunda; büyükbaba ya da büyükannenin mirası öncelikle babaya geçeceği için mirasın o kısmı da reddedilmiş sayıldığını, Bu sebeple müvekkili icra borçlusunun mirasını reddetmiş durumda olduğunu, davacı müvekkili tarafından icra tehdidi altında ödenmek zorunda kalınan, 31.05.2023 tarihinde 3.500,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren T.C.M.B.’nın kısa vadeli avanslara uyguladığı oranda avans faiziyle birlikte davalıdan istirdatına (tahsilini), yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, dava tarihine bakıldığında ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre dolduğunu, söz konusu icra dosyasının haricen kapatıldığı tarih 31.05.2023 tarihi olduğunu, ödeme 31.05.2023 tarihinden önce yapılmasına rağmen istirdat davasının açıldığını tarih ise 09.06.2024 tarihi olduğunu, davanın süre yönünden reddedilmesi gerektiğini, ödemenin tamamının yapıldığı tarihten itibaren bir yıl içerisinde istirdat davasının açılması gerektiğini, bu süre zamanaşımı süresi değil, bir hak düşürücü süre olduğunu, dolayısıyla taraflar itirazda bulunması dahi hakim tarafından re’sen dikkate alınacağını, bu süre geçtikten sonra açılan davanın dinlenmesi mümkün olmayacağını tekrar aynı şekilde dava açılmayacağını, ... 5. İcra Dairesi ... E.. Sayılı dosyası ile davacının annesi borçlu ... için 31.05.2011 tarihinde takip başlatıldığını ve takibin kesinleştiğini fakat borç uzun bir süre tahsil edilemediğini, 02/10/2020 tarihinde borçlu ...'in vefatı üzerine ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi ...Esas... K. Sayılı ve 06/04/2021 tarihli mirasçılık belgesi alındığını, Mirasçılık belgesinde ismi geçen ve mirasçılar olan "mirasçı olarak eşi ..., oğlu ..., kızı ..., kızı ... 'ün kaldığı; mirasçı ... 'in 14/12/2020 tarihinde öldüğü ve geriye mirasçı olarak kızı ... 'un kaldığı" tespit edildiğini ve borçlunun mirası 4 eşit paya bölünmüş ve yukarıda ismi geçen yakınlarına pay edildiğini, Söz konusu bu mirasçılık belgesi ile borçlunun 4 mirasçısına ödeme emri gönderildiğini ve ...haricinde ki 3 mirasçıya karşı takip itiraz olmadığı için kesinleştiğini, Davacı kendi hata ve kusuru ile takibin kesinleşmesine neden olduğunu ve borcu ödediği ve dosyanın kapandığını, Nihayetinde dosyanın diğer borçluları içinde dosya kapatıldığını ve borcun ortadan kaldırıldığını, Olası bir davanın kabul kararında, borçtan sorumlu olan dosyanın diğer borçluları için takibin devamı mümkün olmadığını, Bu durum hakkaniyete aykırı bir durum olduğunu, dürüstlük kurula ile de başdaşmadığını, davanın reddine karar verilmesini yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER:
... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasının Uyap sistemi üzerinden celp edilmiştir.
... 5.İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasının Uyap sistemi üzerinden celp edilmiştir.
... Ticaret Sicili Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava; davaya konu uyuşmazlığın ... 5. İcra Müdürlüğü ... esas sayılı takip dosyasında davacının dosyada borçlu olan muris ...'in mirasını reddetmesine rağmen haciz baskısı altında ödemek durumunda kaldığını iddia ettiği 3.500,00-TL'nin istirdadını talep edip edemeyeceği, dava açılması için gerekli 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediği hususlarına ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ... 5. İcra Müdürlüğü ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde, davalı ... tarafından davacı ... aleyhine 30/05/2011 tarihinde 1.016,34 TL alacak yönünden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe ve borca itirazı ile takibin durduğu akabinde iş bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Huzurdaki davada davacı tarafça borçlu olan muris ...'in mirasını reddetmesine rağmen haciz baskısı altında ödemek durumunda kaldığını iddia ettiği 3.500,00-TL'nin istirdadı talep edilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlığın davaya konu uyuşmazlığın ... 5. İcra Müdürlüğü ... esas sayılı takip dosyasında davacının dosyada borçlu olan muris ...'in mirasını reddetmesine rağmen haciz baskısı altında ödemek durumunda kaldığını iddia ettiği 3.500,00-TL'nin istirdadını talep edip edemeyeceği, dava açılması için gerekli 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediği hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.
İstirdat davaları paranın ödendiği tarihten itibaren 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmalıdır. Davaya konu istirdat talebinde davalı tarafça hak düşürücü sürenin geçtiği iddia edilmiş ise de davacı tarafça ödemenin 31/05/2023 tarihinde yapıldığı, 28/05/2024 tarihinde arabuluculuk görüşmelerine başvurduğu ve son tutanağın düzenlendiği 06/06/2024 tarihine kadar geçen sürede hak düşürücü sürenin durduğu, davanın 09/06/2024 tarihinde açıldığı görülmekle arabuluculuk görüşmelerinde geçen süre dikkate alındığında hak düşürücü sürenin dolmadığı anlaşılmıştır.
... 5. İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasında borçlu ...'in 02/10/2020 tarihinde vefatıyla oğlu ...'in mirasçı olduğu, ...'in ise 14/12/2020 tarihinde vefat ettiği, davacı ...'in babası ...'in mirasını 04/01/2021 tarihinde reddettiği görülmüştür. Kök muris borçlu davacının babaannesi olan ...'in vefatıyla mirasına oğlu ...'in mirasçı olduğu, davacının da babasının mirasını reddetmesi nedeniyle babaannesi ...'in mirasına da mirasçı olamayacağı bu nedenle de borçlarından sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından davacının mirasçı olmaması nedeniyle borçlu olmamasına rağmen ... 5. İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra dosyasında davacının 31.05.2023 tarihinde davalıya ödediği 3.500,00-TL'nin 31.05.2023'den itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; ... 5. İcra Dairesinin ...Esas sayılı icra dosyasında davacının 31.05.2023 tarihinde davalıya ödediği 3.500,00-TL'nin 31.05.2023'den itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya İADESİNE (İSTİRDADINA),
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 615,40 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,8 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 242,00TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4- Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 3.500 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6- Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine Yer olmadığına,
7- Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8- Davacı tarafça peşin yatırılan 427,60 TL ve başvurma harcı olan 427,60 TL toplam ‭855,2‬0 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Devletçe karşılanan 3600 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın mahiyeti gereği KESİN olmak üzere karar verildi. 19/02/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır