Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/890 K.2023/1143
T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***
BAŞKAN : ***
ÜYE : ***
ÜYE : ***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLİ : Av.
DAVALILAR : 1- ***
2- ***
3- ***
4- ***
5- ***
6- ***
VEKİLİ : Av.
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***
Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı banka vekili ... havale tarihli dilekçesinde özetle; davalı ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi ile müvekkili bankanın Yozgat Şubesi arasında genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi imzalandığını, davalıların takip tarihi itibariyle 789.596,84-TL olan borcun tamamından sorumlu bulunduklarını, banka tarafından hesapların kat edilerek kredi borçlusuna ve müşterek borçlu ve müteselsil kefillere Yozgat 1. Noterliği'nin 14/12/2018 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderilerek hesaplarının kat edildiğinin bildirildiğini, borçluların gönderilen ihtarnameye rağmen borçlarını ödememeleri üzerine alacağın tahsili için Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas (Kayseri 7. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas) sayılı takip dosyası ile davalı borçlular aleyhine icra takibine başlandığını, davalı borçluların borca itirazı üzerine takibin durduğunu, asıl borçlu dışındaki diğer davalıların müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatı ile imzalamış oldukları genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesinin "Kefalet Beyanları ve Gerçek Kişi Kefillerin Eş Rızaları" başlıklı 15. maddesinin "Kefalet Beyanı" kısmını "... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden kullandığı/kullanacağı kredilerden doğmuş ve doğacak borçlarına, mevcut ve gelecekteki diğer kefillerden bağımsız olarak aşağıdaki tutar ile sınırlı olmak üzere anılan borçlu ile beraber müteselsil kefil olduğumuzu kabul, beyan ve taahhüt ederim/ederiz." kısmını imzalayarak asıl borçlu şirketin davacı bankaya olan tüm borçlarını müşterek ve müteselsil kefil sıfatıyla yüklenmeyi açıkça kabul ettiklerini, yine aynı sözleşmenin "Muacceliyet Ve Temerrüt Halleri İle Uygulanacak Gecikme Faizi Oranı" başlıklı 10.5. "Müşteri’nin kredi borcunu (taksitlendirilmiş kredilerde taksitlerden herhangi birini), masraf, komisyon ya da her türlü ad altındaki ücreti ödeme tarihinde/vadesinde ödenmemesi veya borcun Sözleşme kapsamında muaccel hale gelmesi halinde; müşteri, borcun hangi tür krediden doğduğuna ve bu kredi vadesine bakılmaksızın alacağın muaccel hale geldiği tarihten itibaren bankaca borçlu cari hesap şeklinde çalıştırılan kredilere uygulanan en yüksek cari faiz oranının 2 katı oranında gecikme faizi ödeyeceğini kabul ve taahhüt eder." maddesinde krediye uygulanacak temerrüt faiz oranları da davalılar tarafından kabul edildiğini, temerrüde düşen davalılardan talep edilen temerrüt faizi piyasa şartlarına, sözleşmeye ve kanuna uygun olduğu bu konudaki müvekkili bankanın uygulamadaki mevzuatını gösteren 20/09/2012 tarih ve*** no'lu genel mektubun dilekçe ekinde sunulduğunu, beyan edilerek davanın kabulü ile davalının Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas (Kayseri 7. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas) sayılı takip dosyasına vaki itirazlarının iptaline ve takibin devamına, davalıların alacak miktarının %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine ve dava masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalılar vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin ikamet yerlerinin Çanakkale ve Yozgat olduğu için bu davayı görmeye yetkili mahkemelerin Çanakkale veya Yozgat mahkemeleri olduğunu, bu nedenle yetki itirazında bulunduklarını, davacı banka tarafından 789.596,84-TL alacak için takip başlatıldığını müvekkillerinin bu tutarda borçlarının bulunmadığını, ayrıca aynı alacak için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, bankaya 25 adet müşteri çeki verildiğini ve bir dizi ödemeler yapıldığını, bankanın bu çekleri hesaptan düşmediği, banka tarafından talep edilen faiz oranının çok yüksek olduğunu ve kabul edilemeyeceğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER : Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Taraflarca icra takip dosyasına, diğer takiplere, genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesine, hesap kat ihtarnamesine, hesap ekstrelerine, İş Bankası'nın bildirilen ve kredi işlemlerinde uygulanacak azami faiz oranlarını gösterir tabloya (faiz genelgesine), banka defter ve kayıtlarına ve bilirkişi incelemesine delil olarak dayanılmıştır.
Davacı vekili tarafından delil olarak dayanılan genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi ile hesap kat ihtarnamesinin muhataba tebliğ şerhli örneği, hesap ekstreleri ile T.C. Merkez Bankası'na bildirilen ve kredi işlemlerinde uygulanacak azami faiz oranlarını gösterir tablo (faiz genelgesi) dosyaya ibraz edilmiştir.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası incelenmek üzere yazı ile istenilmiştir. Bu takip dosyasının incelemesinde; davacı alacaklı Türkiye İş Bankası A.Ş. tarafından borçlular ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, ..., ..., ..., ..., ... aleyhine ... Ürünleri Gıda Teks. Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin (*** nolu taksitli ticari kredi borcu için 732.976,72-TL asıl alacak, 53.923,92-TL işlemiş temerrüt faizi ve 2.696,20-TL BSMV olmak üzere toplam 789.596,84-TL alacağın tahsili için takip başlatıldığı, davalıların borca itirazı üzerine icra müdürlüğü tarafından 31/01/2019 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Kayseri Kapatılan 7. İcra Müdürlüğü'nün 2019/764 Esas sayılı takip dosyası incelenmek üzere yazı ile istenilmiştir. Bu takip dosyasının incelemesinde; davacı alacaklı Türkiye İş Bankası A.Ş. tarafından borçlular ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, ... aleyhine ... Ürünleri Gıda Teks. Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin (5900-1000010) nolu taksitli ticari kredi borcu için 183.232,56-TL asıl alacak, 15.932,07-TL İşlemiş temerrüt faiz ve 796,60-TL BSMV olmak üzere toplam 199.961,23-TL ve yine ... Ürünleri Gıda Teks. Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin (5900-265111) nolu taksitli ticari kredi borcu için 732.976,72-TL asıl alacak, 53.923,92-TL işlemiş temerrüt faiz ve 2.696,20-TL BSMV olmak üzere toplam 789.596,84-TL olmak üzere toplam 989.558,07-TL alacağın tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını anlaşılmıştır.
Kayseri Genel İcra Dairesinin *** Esas sayılı dosyasında Akbank T.A.Ş tarafından Cuma Yılmaz tarafından 500,07-TL ana para, 63,09-TL işlemiş faiz, 3,16-TL %5 BSMV toplamı, ve 9,13-TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 575,45-TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, bu takibin davamızla ilgisinin olmadığı anlaşılmıştır.
Kayseri 4. İcra Hukuk Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak *** Esas sayılı dosyasının gönderilmesi istenilmiştir. Celp olunan Kayseri 4. İcra Mahkemesi'nin *** Esas sayılı dava dosyasının incelenmesinde, ... ve ... Ürünleri .. Ltd Şti. tarafından Türkiye İş Bankası A.Ş. aleyhine 29/01/2019 tarihinde, Kayseri 7. İcra Müdürlüğünün 2019/764 Esas sayılı takip dosyasından çıkarılan icra emrinin ve takibin iptalinin ayrıca kötü niyet tazminatına hükmedilmesinin talep edildiği, mahkemece en son İstanbul 23. İcra Hukuk Mahkemesi aracılığıyla bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, Kayseri Kapatılan 7. İcra Müdürlüğü'nün *** Esas sayılı takip dosyasının bu dosya içinde olduğu, Türkiye İş Bankası tarafından ... Ürünleri .. Ltd Şti ve ... aleyhine BCH kredisi yönünden toplam 199.961,23-TL üzerinden ve taksitli ticari kredi yönünden toplam 789.596,84-TL üzerinden olmak üzere toplam 989.555,07-TL alacağın tahsili istemi ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığı takip dosyasının ekindeki ipotek belgesinde ipotekli taşınmazın ... adına kayıtlı Barbaros Mahallesi, 246 ada, 15 parsel sayılı, M blok, zemin 1. kat, 2 nolu dubleks mesken olduğu derdest olduğu görülmüştür.
01/02/2021 tarihinde yapılan celsede 4 nolu ara karar ile davacı vekiline dava dilekçesinin ekinde sureti yer alan 20/06/2015 tarihli genel kredi ve gayrinakdi kredi sözleşmesinin aslını ve taraflar arasında başkaca imzalanmış kredi sözleşmesi varsa ilgili sözleşmeler ile takip konusu edilen alacağa ilişkin hesap özetlerini sunması için süre verilmiştir. Davacı vekili 09/02/2021 tarihli beyan dilekçesinde "Borçlu firma hakkında Kayseri Genel İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasından ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatılmıştır." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davalılar ...'un aile nüfus kayıt örneklerinin uyap sistemi üzerinden alınarak dava dosyası arasına eklenmiştir.
Davacı vekiline ve davalılar vekiline ...'un mirasçılık belgesi varsa sunmaları için süre verilmesi üzerine davacı vekili tarafından 18/11/2020 tarihli dilekçesi ekinde ...'un mirasçılık belgesi örneği sunulmuştur.
Yozgat Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak, davalı ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayvancılık İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin *** tarihinden itibaren ortaklık durumunu gösterir belgelerin gönderilmesinin istenilmiştir. Bu müzekkeremize 25/11/2020 tarihli yazı ile cevap verilmiştir. Davalı ... Ürünleri Gıda Teks. Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde yayımlanan ilan örneği çıkarılarak dava dosyasının arasına alınmıştır.
Delillerin toplanmasından sonra HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına, bilirkişinin HMK’nun 267/1. maddesi gereği resen seçilecek bankacılık ve finans konusunda uzman olarak belirlenmesine, HMK’nun 278/4. maddesi uyarınca bilirkişiye davacı bankanın defter ve kayıtları üzerinde yerinde inceleme ve rapora esas olup da dosyada bulunmayan belgeler varsa birer suretinin de rapora eklenmesi için yetki verilmesine, HMK’nun 273/1. maddesi gereği mahkememizce toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenmek suretiyle; genel kredi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi kapsamında davalı şirkete taksitli ticari kredi kullandırılıp kullandırılmadığı, kredi kullandırılmış ise bu sözleşme ile bu sözleşmeye kefalet nedeniyle davalıların davacı bankaya borcunun olup olmadığı, varsa hangi tarihli krediden kaynaklandığı, kredi kullandırma tarihinin ...'un vefatından önce mi yoksa sonra mı olduğu, varsa takip tarihi itibariyle asıl alacak, işlemiş temerrüt faizi ve BSMV yönünden davacının davalılardan taleple bağlılık ilkesi de gözetilerek alacaklı olduğu miktarların tespit ve hesaplanması, davalının icra takibine itiraz sonrası ödeme yapıp yapmadıkları, davacının davalıdan alacaklı olduğu miktarların tespit ve hesaplanması ile hesap kat ihtarında ve icra takibinde talep edilen faiz oranlarının bankanın temerrüt tarihindeki emsal kredilerde fiilen uygulanan en yüksek faiz oranının ne olduğu hususlarında bilirkişiden HMK'nun 279/2. maddesine uygun olarak açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişiye yetki ve görev verilmesine karar verilmiştir.
Bankacı bilirkişi Halis Buyrukçu tarafından düzenlenen *** tarihli raporda özetle; "Taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan ... temerrüt tarihine göre icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak + 7.703,56-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz + 28.667,53-TL işlemiş temerrüt faizi + 1.433,38-TL BSMV ile toplam 770.781,19-TL nakit alacağının bulunduğu, davacı banka ile davalı asıl borçlu ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında 20/06/2015 tarihinde 3.000.000,00-TL tutarında genel nakdi ve gayrı nakdi kredi sözleşmesinin ... ve ... tarafından 26/06/2015 tarihinde 3.000.000,00-TL limit ile müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı ve *** tarihinde kefil ...'un vefat ettiği görüldüğünden, mirasçı ...'un 25/12/2018 kendi temerrüt tarihine göre taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak + 7.356,05-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz + 29.970,60-TL işlemiş temerrüt faizi + 1.498,53-TL BSMV ile toplam 771.801,91-TL nakit alacağına davalı mirasçı ...'un müteselsil kefaletinin bulunduğu, kefil ... ve mirasçı ...'ın ... kendi temerrüt tarihlerine taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak + 8.398,58-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz + 26.061,39-TL işlemiş temerrüt faizi + 1.303,07-TL BSMV ile toplam 768.739,76-TL nakit alacağına kefil ... ve mirasçı ...'ın müteselsil kefaletlerinin bulunduğu, mirasçı ... ve mirasçı ...'un 01/01/2019 kendi temerrüt tarihlerine taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak + 9.788,61-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz + 20.849,12-TL işlemiş temerrüt faizi + 1.042,46-TL BSMV ile toplam 764.656,91-TL nakit alacağına mirasçı ... ve mirasçı ...'un müteselsil kefaletlerinin bulunduğu" bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE: Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik icra takibine başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67/1. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.
6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama mahkememiz heyeti tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.
Tarafların uyuşmazlık noktalarının ana başlıklarıyla; mahkememizin yetkili olup olmadığı, davalıların genel kredi ve gayrinakdi kredi sözleşmesi ve bu sözleşmeye kefalet nedeniyle davacı bankaya borçlu olup olmadığı, davalıların icra takibine vaki itirazlarının haklı olup olmadığı, bu itirazlarının iptalinin gerekip gerekmediği ve davacının İİK'nun 67/2. maddesi uyarınca icra inkar tazminatı talep edip edemeyeceği hususlarında toplanmaktadır.
Ön inceleme duruşmasında, TTK'nun 7. maddesi ile HMK'nun 17. maddesi uyarınca usulüne uygun olarak düzenlenen ve taraflarca imzalanan 15/02/2016 tarihli genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesinin 13.4 maddesinde Kayseri mahkeme ve icra dairelerinin yetkili kılındığı görülmekle davalı vekilinin mahkememizin yetkisine yapılan ilk itirazının reddine karar verilmiştir.
Mahkememizde evvelce yapılan yargılama sonunda *** Karar sayılı gerekçeli karar ile "... davacı bankanın asıl borçlu şirket yönünden sadece ipotekle teminat altına alınan alacağı aşan, yani rehin açığı tutarındaki alacağı için takip yapmayıp tüm alacak tutarı için takip başlattığı gözetilerek mevcut durumda davalı ... Ür. ... San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki davanın 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun (2004 sayılı Kanun) 45 inci maddesi uyarınca ilamsız takip yapılamayacağından dolayı reddine karar vermek gerektiği, diğer davalıların kefalet borçlarını teminat altına alan bir ipotek bulunmadığı, başlatılan icra takibinin 2004 sayılı Kanunu'nun 45 inci maddesine aykırı olduğunun ileri sürülemeyeceği, bankacı bilirkişi raporuna göre taleple bağlılık ilkesi gereği icra takip tarihi ve dava tarihi itibarı ile kendi temerrüt tarihlerine göre hesaplamaların yapıldığı, bilirkişi raporunun dosya kapsamı ile uyumlu, denetime elverişli ve Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin konu ile ilgili içtihatları ile uyumlu bulunduğundan hükme esas alındığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalı ...'un 732.976,72-TL asıl alacak, 29.970,60-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.498,53-TL BSMV olmak üzere toplam 764.445,85 TL miktarlı kısmi ile sınırlı sorumlu olması, davalı ... ile davalı ...'ın 732.976,72-TL asıl alacak, 26.061,39-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.303,07-TL BSMV olmak üzere toplam 760.341,18 TL miktarlı kısmı ile sınırlı sorumlu olmaları, davalılar ... ve ...'un ise 732.976,72-TL asıl alacak, 20.849,12-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.042,46-TL BSMV olmak üzere toplam 754.868,30-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olmaları ve Kapatılan Kayseri 7. İcra Dairesi'nin *** Esas sayılı ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takiple tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile icra takibinin devamına, takip tarihinden tahsil tarihine kadar 732.976,72-TL asıl alacağa yıllık % 64,00 oranında temerrüt faizi işletilmesine ve takip sonrası işleyecek tüm faizlere % 5 oranında BSMV yürütülmesine, sübut bulmadığından dolayı davalılar ..., ... hakkındaki davacının fazlaya ilişkin itirazın iptali isteminin reddine, % 20 icra inkar tazminatına (davalı ...'un 152.889,17-TL'nın tamamından sorumlu olması, davalılar ... ve ...'ın bunun 152.068,23-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olmaları, davalılar ... ve ...'un ise bunun 150.973,66-TL'lık kısmı ile sınırlı sorumlu olmaları koşulu ile) hükmedilmesine, davalı ... Ür. ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki davanın İİK'nun 45. maddesi uyarınca ilamsız takip yapılamayacağından dolayı reddine ..." şeklinde karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekilince ve davalılar vekilince de katılma yoluyla yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.
Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nce yapılan istinaf incelemesi sonunda 16/09/2021 tarihli, *** Karar sayılı karar ilamı ile dosya içerisindeki bilgi ve belgelere ve özellikle hükme esas alınan 28/12/2020 tarihli bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin hukuken isabetli ve yerinde olmasına, davalı kefil ... tarafından verilen ipoteğin davalı asıl borçlu şirketin bankaya karşı doğmuş ve doğacak tüm borçları için verildiği, kefalet borcunun ipotekle teminat altına alınmadığının söz konusu ipotek resmi senedinden açıkça anlaşıldığına göre, ilk derece mahkemesinin kararında herhangi bir isabetsizlik veya usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı değerlendirilerek, davacı vekilinin asıl istinaf, davalılar vekilinin ise katılma yoluyla istinaf taleplerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nce yapılan istinaf incelemesi sonunda 16/09/2021 tarihli,*** Karar sayılı karar ilamına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nce yapılan temyiz incelemesi sonunda 08/05/2023 tarihli ... Karar sayılı bozma ilamı ile "... Dava genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağa yönelik başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir. Dosyanın temyiz incelemesi aşamasında davacı vekili 14.09.2022 tarihli dilekçesi ile dosya borcunun haricen tahsili sebebiyle davanın konusuz kaldığını, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmek üzere dosyanın Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekilinin borcun tahsil edildiğine yönelik beyanının değerlendirilmek üzere kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir. ..." gerekçesi ile temyiz olunan, mahkememiz kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve mahkememiz kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma ilamı üzerine iade edilen dava dosyası mahkememizin 2023/890 Esas sırasına kaydedilmiştir.
Yapılan duruşmada Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 08/05/2023 tarihli ... Karar sayılı bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir.
18/12/2023 tarihli duruşmada davacı vekili, "Mahkemenizce daha önce verilen hükmün istinaf incelemesinden geçtikten ve temyiz incelemesi aşamasına gelmesi sırasında davalı taraf icra takibine itirazından vazgeçti. Bu nedenle eldeki dava konusuz kalmıştır. Davalılardan icra inkar tazminatı, yargılama gideri ve vekalet ücreti talebimiz yoktur. Ancak yargılama giderleri arasında olan arabuluculuk ücretini bundan hariç tutuyoruz. Arabuluculuk ücretinden davalıların sorumlu tutulmasını talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas (Kapatılan Kayseri 7. İcra Dairesi'nin ...) sayılı takip dosyası incelendiğinde haricen tahsil nedeniyle icra takibinin kapatılmasına karar verildiği görülmüştür.
Davanın konusuz kalması halinde dava tarihindeki haklılık durumu tespit edilerek yargılama giderlerinden sayılan arabuluculuk ücretinin taraflardan hangisinin üzerinde bırakılacağı, davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceğinin tespiti gerekir. Mahkememizce bu nedenle yargılama yapılarak dava tarihi itibarı ile tarafların haklılık durumları araştırılmıştır.
Bilindiği üzere, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptali davası; alacaklının, icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlayan bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süre içinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir. (Baki Kuru, İcra ve İflas Hukuku, 2006, s.219, 223). İcra dosyasında itiraz dilekçesinin alacaklıya tebliğ edildiğine ilişkin bir belge bulunmadığından, eldeki davanın bir yıllık yasal süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK'nun "eş rızası" başlıklı 584/1. maddesinde; "Eşlerden biri mahkemece verilmiş bir ayrılık kararı bulunmadıkça yasal olmayan ayrı yaşama hakkı doğmadıkça ancak diğerinin yazılı rızasına kefil olan olabilir, bu rızanın sözleşmenin kurulmasından önce ya da en geç kurulması anında verilmiş olması şarttır." hükmü düzenlenmiştir. Aynı maddeye 11/04/2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 28/03/2013 tarihli 6455 sayılı yasanın 77. maddesi ile eklenen 3. fıkrasında ise "Ticaret siciline kayıtlı ticari işletmenin sahibi veya ticaret şirketinin ortak yada yöneticisi tarafından işletme veya şirketle ilgili olarak verilecek kefaletler, mesleki faaliyetleri ile ilgili olarak esnaf ve sanatkarlar siciline kayıtlı esnaf veya sanatkarlar tarafından verilecek kefaletler, 27/12/2006 tarihli ve 5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi Kullandırılmasına Dair Kanun kapsamında kullanılacak kredilerde verilecek kefaletler ile tarım kredi, tarım satış ve esnaf ve sanatkarlar kredi ve kefalet kooperatifleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca kooperatif ortaklarına kullandırılacak kredilerde verilecek kefaletler için eşin rızası aranmaz." hükmü düzenlenmiştir.
Dosya içerisine alınan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi''nin 14/09/2015 tarihli nüshasından ve davalılar vekilinin cevap dilekçesi ekinde dava dosyamıza sunduğu vekaletnameden davalı ...'ın davalı asıl borçlu ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin ortağı ve yetkilisi olduğu, yine davalılar ...'ın murisleri olan ve kredi sözleşmesine müteselsil kefil olarak imza atan ...'un davalı asıl borçlu şirketin ortağı olduğu, ...'ın ve ...'un davalı asıl borçlu ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin borçlarına müteselsil kefil olduğu, kefil olunan tutar, kefalet tarihi ve müteselsil kefalet türünün bu davalı ve şahıs tarafından el yazısı ile yazılıp imzalandığı, adı geçenlerin asıl borçlu şirketin ortağı olması nedeniyle 6098 sayılı TBK'nun 584/1. maddesin 3. fıkrası uyarınca eş rızasının gerekli olmadığı, yine adı geçenlerin sözleşmenin altındaki adına atfen atılı olan imzalarına itiraz etmediği ve dolayısı ile kefaletin geçerli bir şekilde alındığı, yine davalı davalı asıl borçlu ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin de sözleşmede adına atfen atılı imzalara itiraz etmediği görülmüştür.
Hesap kat ihtarnamesinin incelenmesinde; davacı bankanın kullanılan kredilerin ödenmemesi üzerine Yozgat 1. Noterliği'nin 14/12/2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile hesapları kat ederek toplam 985.828,88-TL nakit kredilerden kaynaklanan alacaklarının 7 gün içinde ödenmesini, aksi halde yasal yollara başvurularak tahsil yoluna gidileceğinin ihtar etmiş, hesap kat ihtarnamesinin davalı asıl borçlu ... Ürünleri Gıda Tekstil Hayv. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin sözleşmede yazılı adresine gönderildiği, 18/12/2018 tarihinde iade edildiği, sözleşmenin 12. maddesi hükmüne göre ihtarnamede verilen süre ilave edildiğinde bu davalı için temerrüt tarihinin ... olduğu tespit edilmiştir. Davalı ...'a ihtarname 17/12/2018 tarihinde tebliğ edildiğinden ihtarnamede verilen süre ilave edildiğinde bu davalı için temerrüt tarihinin 25/12/2018 olduğu, davalılar ... ve ...'a ihtarname 20/12/2018 tarihinde tebliğ edildiğinden ihtarnamede verilen süre ilave edildiğinde bu davalılar için temerrüt tarihinin ... olduğu, davalılar ... ve ...'a ihtarname 24/12/2018 tarihinde tebliğ edildiğinden ihtarnamede verilen süre ilave edildiğinde bu davalılar için temerrüt tarihinin ... olduğu tespit edilmiştir.
01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 88. ve 120. maddelerinde temerrüt faizine sınırlamalar getirilmiştir. Yürürlük Kanunu'nun 7. maddesine göre söz konusu hüküm 01/07/2012 tarihinden önce başlatılmış takiplerde de uygulanacaktır. Ancak 6102 sayılı TTK'nun 8. maddesine göre ticari işlerde faiz serbestisi ilkesi geçerlidir. Ticaret Kanunu Borçlar Kanunu'na göre daha özel bir kanundur. Aynı tarihte yürürlüğe giren bu özel kanunlar arasındaki farklı nitelikteki hükümler söz konusu olduğundan daha özel nitelikteki 6102 sayılı TTK hükümlerinin dikkate alınarak faiz oranının belirlenmesi gerekir. Mahkememizce 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 88. ve 120. maddesindeki sınırlamaların uyuşmazlıkta uygulanamayacağı taraflar arasındaki kredi sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerekeceği düşünülmüştür.
Taraflar arasında düzenlenen davaya konu genel kredi sözleşmelerinin 10.5 maddesinde; temerrüt faizi ve oranı başlıklı madde de belirtildiği üzere "Müşterinin temerrüdü halinde Banka, vadesinde ödenmeyen ana para (nakde dönüşen gayri nakdi krediler dahil) ile hesaba tahakkuk ettirilmiş olan fakat zamanında ödenmeyen faiz, komisyon, ücret, masraf, fon kesintisi, vergi ve diğer eklentileri ister tahakkuk ettirildikleri hesapta, isterse ayrı bir hesapta takip edilsin, bunlardan oluşan meblağa, Bankaca kredilere uygulanan en yüksek faiz oranına bu oranın %50’sinin (yüzde ellisinin) ilavesi suretiyle bulunacak oran üzerinden faiz uygulama yetkisine sahiptir." hükmünün düzenlendiği görülmüştür. Davacı banka tarafından yayımlanan genelge ile ticari alacaklara yıllık %72,00 oranında temerrüt faizi uygulanacağı belirtilmiş olmasına rağmen banka gecikme faiz oranının ticari kredi faiz oranının 2 fazlası olarak belirlendiğinden bu oranın %144,00 olduğu, ancak bankanın icra tabininde %64,00 oranında temerrüt faizi talep ettiği, taleple bağlılık kuralı gereği temerrüt faizinde %64,00 oranının esas alınmasının gerektiği görülmektedir.
Kredi sözleşmesine dayanılarak yapılan eldeki davaya konu icra takibinde alacak hesabı yapılırken; takibe dayanak kredi sözleşmelerindeki hüküm nedeniyle davacı bankanın kayıt ve belgelerinin esas alınması hesabın kat edildiği tarih itibariyle davacı banka alacağının belirlenmesi bu miktara kat tarihinden ihtarda verilen ödeme süresinin sonuna kadar geçen sürede borçlunun henüz mütemerrit duruma düşmediğinin kabulü ile akdi (cari=sözleşme dönemi) faiz uygulanmalı; ödeme süresinin dolmasından sonra (temerrüdün gerçekleşmesi üzerine) alacağa temerrüt faizi uygulanmalıdır. Buna göre, temerrüt tarihine kadar akdi faiz ve faizin gider vergisi hesaplanıp kapitalize edilerek temerrüt tarihindeki asıl alacağın bulunması, bu alacağa takip tarihine kadar temerrüt faizi ve BSMV işletilerek takip tarihindeki toplam alacak miktarının bulunması, takip tarihinden sonra yapılan ödemeler var ise bunların öncelikle masraf ve faizlere mahsubunun yapılması ve dava tarihindeki alacak miktarının belirlenmesi gerekir. Mahkememizce aldırılan bankacı bilirkişinin raporunda buna uygun hesaplama yapıldığı görülmekle mahkememizce benimsenmiş ve hükme esas alınmıştır.
Bankacı bilirkişi raporuna göre taleple bağlılık ilkesi gereği icra takip tarihi ve dava tarihi itibarı ile kefil ...'un vefat ettiği görüldüğünden, davalı mirasçı ...'un 25/12/2018 kendi temerrüt tarihine göre taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak, 7.356,05-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz, 29.970,60-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.498,53-TL BSMV ile toplam 771.801,91-TL nakit alacağına davalı mirasçı ...'un müteselsil kefaletinin bulunduğu, davalı kefil ... ve davalı mirasçı ...'ın ... kendi temerrüt tarihlerine taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak, 8.398,58-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz, 26.061,39-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.303,07-TL BSMV ile toplam 768.739,76-TL nakit alacağına kefil ... ve mirasçı ...'ın müteselsil kefaletlerinin bulunduğu, davalı mirasçı ... ve davalı mirasçı ...'un 01/01/2019 kendi temerrüt tarihlerine taleple bağlılık kuralına göre davacı bankanın davalı asıl borçlu firmadan icra takip tarihi itibariyle taksitli krediden kaynaklanan 732.976,72-TL asıl alacak, 9.788,61-TL hesap kat tarihinden temerrüt tarihine kadar işlemiş akdi faiz, 20.849,12-TL işlemiş temerrüt faizi ve 1.042,46-TL BSMV ile toplam 764.656,91-TL nakit alacağına mirasçı ... ve mirasçı ...'un müteselsil kefaletlerinin bulunduğu hesaplanmış ve bu konudaki görüş ve kanaatini bildirilmiştir. Bilirkişi raporu dosya kapsamı ile uyumlu, denetime elverişli ve Yargıtay 19. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın konu ile ilgili içtihatları ile uyumlu bulunduğundan hükme esas alınmıştır.
Dosya kapsamına göre davalı tarafın icra takibine vaki borca itirazından vazgeçmesi ve takip konusu borcu haricen ödemesi nedeniyle davanın konusuz kaldığı dikkate alındığında, davanın konusuz kalması nedeni ile esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davacı tarafın icra inkar tazminatı, arabuluculuk ücretinin dışındaki yargılama gideri ve vekalet ücreti ücreti taleplerinden vazgeçmesi, davacı vekilinin bu kalemler yönünden alacak taleplerinin olmadığını bildirmesi nedeniyle buna ilişkin davacının önceki talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Dosya safahatı itibarı ile davalı tarafın icra takibine vaki borca itirazından vazgeçmesi ve takip konusu borcu haricen ödemesi ve davadaki haklılık durumu dikkate alındığında arabuluculuk ücretinin davalılardan ..., ...'dan tahsiline karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın konusuz kalması nedeni ile ESAS HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacının icra inkar tazminatı isteminden vazgeçtiğini bildirmesi nedeni ile buna ilişkin önceki talebinin REDDİNE,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince davanın reddi nedeniyle alınması gereken 179,90-TL maktu karar ilam harcından davacı tarafından peşin yatırılan 9.476,77-TL'nın mahsubu ile bakiye 9.269,87-TL'nın karar kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davalılar ..., ...'dan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından talep edilmediğinden davacı tarafından yapılan yargılama gideri davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
7-Taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
9-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra Yargıtay incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/12/2023
Başkan ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Katip***
E-imzalıdır