Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/1437 K.2025/4783

3. Hukuk Dairesi         2025/1437 E.  ,  2025/4783 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/54 E., 2025/209 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 23. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/286 E., 2023/443 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı vekil tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin davalı olan kardeşinin 10 Haziran 2020 tarihinde 50.000 Dolar ve 16 Haziran 2020 tarihinde 50.000 Dolar olmak üzere, toplam 100.000 Doları müvekkilinin hesabına yatımak için .. Döviz isimli döviz bürosundan teslim aldığını, ancak davalının paraları önce .. .. Bankasının .. Şubesinde bulunan kendine ait TR...01 IBAN numaralı hesaba yatırdığını, daha sonra 89.000 Dolar'ı davacının hesabına aktardığını, sonrasında 70.000 USD alacak üzerinden İzmir 13.İcra Dairesinin 2021/3018 E. sayılı dosyası ile takip başlattığını, söz konusu borcunun olmadığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; İzmir 13. İcra Müdürlüğünün 2021/3018 E. sayılı dosyası ile takibe konu edilen 70.000 Amerikan Doları alacak ve tüm fer'i leri yönünden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; davacı ile aralarında ticari ilişki olduğunu, davacının dönem dönem yaptığı ödemelerle borçlarını ödemeye çalıştığını, ancak hiçbir zaman müvekkili ile aralarındaki alacak borç ilişkisinin kapanmadığını, müvekkilinin .. Döviz bürosundan herhangi bir para almadığını, müvekkilinin davacıya iki parça halinde gönderdiği paranın tamamen müvekkiline ait olan bir para olduğunu, nitekim davacının henüz bu takipten haberdar olmadığı bir dönemde 15.07.2021 tarihinde müvekkilinin .. .. şubesindeki hesabına "Borcumdan istinaden kısmi ödeme" açıklaması ile gönderdiği havale ile 16.450 USD ödeme yaptığını, borcu olmayan bir kişinin borcuna istinaden açıklama ile para göndermesinin bir mantığı olmadığını savunarak davanın reddini ve dava konusu miktarın %20 oranında tazminata hükmedilmesini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının 15.07.2021 tarihinde davalının .. .. Şubesindeki hesabına "Borcumdan istinaden kısmi ödeme" açıklaması ile gönderdiği havale ile 16.450 USD ödeme yaptığı, borcu olmayan bir kişinin borcuma istinaden açıklaması ile para göndermesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davacının borçlu olmadığını ispatlayamadığı, ayrıca delil listesinde HMK. 225. maddesi gereğince yemin deliline de dayanmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin 31.01.2025 tarihli kararıyla; davalı tarafça dayanılan banka dekontlarında davacı yana borç verildiğine dair herhangi bir açıklama kaydı bulunmadığı, davalı alacaklının dayandığı dekont içerikleri ile alacağını ispatlayamadığı, tarafların kardeş olmaları nedeniyle davacı ve davalı tarafın tanıklarının beyanları alınmış olup davalı tanıklarının anlatımlarının somut bilgi içermediği, her ne kadar davacı borçlu davalıya icra takip tarihinden sonra 15.07.2021 tarihli .. .. Bankası yoluyla ve "Borcumdan istinade kısmi ödeme" açıklaması ile 16.450 USD para göndermiş ise de dekontta davalının eldeki davaya konu 70.000 USD alacağına dayanak oluşturan banka havalelerine karşılık yapılan borç ödemesi olduğu yönünde bir açıklama kaydı bulunmadığı, yapılan ödemenin eldeki davada alacağın dayanağı olan banka havalelerine mahsuben yapılan borç ödemesi olduğunun kabulü mümkün olmadığı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm tesisine, davanın kabulüne, davacının İzmir 13. İcra Müdürlüğünün 2021/3018 E. sayılı icra takip dosyasına konu edilen 70.000 USD alacak yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; İzmir 12. İcra Hukuk Mahkemesi 2023/816 E., 2024/213 K. sayılı kararıyla takip talebinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığının yer almadığı anlaşılan takip talebinin iptaline karar verildiğini, kararın 28.01.2025 tarihinde kesinleştiğini, davanın dayanağı olan icra takibi iptal edilerek ortadan kalktığını, davanın konusunun kalmadığını, varsayımsal gerekçe ile kabul kararı verildiğini, borcu olmayan birisinin borcumdan istinaden ödeme açıklaması ile ödeme yapmasının hayatın akışına aykırı olduğunu, dava tarihindeki kur üzerinden vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedildiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, banka havalesi ile gönderilen paranın iadesi için başlatılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Dava dosyasının incelenmesinde; davacının İzmir 13. İcra Müdürlüğünün 2021/3018 E. sayılı takip dosyasına konu edilen 70.000 USD alacak yönünden borçlu olmadığının tespitini talep ettiği, takip konusu yapılan alacak yönünden menfi tespit isteminde bulunulması değerlendirildiğinde .. 12. İcra Hukuk Mahkemesince takibin iptaline karar verilmiş olmasının davanın konusuz kalmasına neden olmadığı, dava tarihindeki kur üzerinden yargılama gideri ve vekalet ücreti hesaplanmasının yerinde olduğu, davalının borç olarak davacıya 70.000 USD gönderdiğini yasal delillerle ispat edemediği, dekontlarda borç olarak gönderildiğine dair açıklamanın yer almadığı anlaşılmakla davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanması gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz eden yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.