Yargıtay 3. Hukuk Dairesi E.2025/170 K.2025/3633

3. Hukuk Dairesi         2025/170 E.  ,  2025/3633 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 57. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/605 E., 2024/1713 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 12. Tüketici Mahkemesi
SAYISI : 2021/180 E., 2021/249 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... İnşaat vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkili ile davalı ... (... İnşaat) arasında ... ... Etabı içinde F Blok 6. Kat 55 numara 2+1 tipi bağımsız bölüm için 21.05.2014 tarihli Düzenleme Şeklinde Taşınmaz Mal Satış Vaadi ve İnşaat Yapım Sözleşmesi imzalandığını, sözleşme bedeli olarak toplam KDV hariç 353.600,00 TL ödendiğini, müvekilinin üzerine düşen tüm sorumlulukları yerine getirdiğini, bağımsız bölümün 30.11.2016 tarihinde teslim edileceğini ancak halen teslim edilmediğini, davalı şirketin konut finansmanı kullanacak müşterilerini diğer davalı ... (Banka) ile anlaşmaları olduğu gerekçesiyle bu bankaya yönlendirdiğini, bu kapsamda bağlı kredi kullanıldığını, davalı şirkete 153.600,00 TL, davalı bankaya 143.178,56 TL olmak üzere toplamda 296.778,56 TL ödendiğini, gelinen noktada tüm borçlar ifa edilmesine rağmen davalı şirketin yükümlülüklerini ifa edemediğini ileri sürerek, satışı yapılan bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline, gecikmeden kaynaklı zararlarının şimdilik 900,00 TL'sinin ve 100,00 TL cezai şartın tahsiline, aksi takdirde, sözleşmeden dönülmek suretiyle ödenen toplam 296.778,56 TL bedelin, sözleşme nedeniyle yapılan masrafların ve sözleşmeden dönme sebebiyle bağımsız bölümün rayiç bedeli esas alınmak suretiyle uğranılan şimdilik 1.000,00 TL zararın tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili, yargılama sırasında ıslah talebinde bulunarak 6100 sayılı Kanun'un 180. maddesi gereğince; bilirkişi raporu doğrultusunda dava konusu taşınmazın tesliminin mümkün olmaması sebebiyle, 21.05.2014 tarihli sözleşmeden dönerek, davalıya ödenen 353.600,00 TL'nin banka yönünden kredi limitiyle sınırlı olmak üzere, dava tarihinden itibaren faizi ile davalılardan tahsiline, sözleşmeden dönme sebebiyle uğramış olduğumuz zarar kapsamındaki sözleşme için ödenen satış bedeli 353.600,00 TL'nin dava tarihindeki ulaştığı alım gücü farkı olan 453.890,69 TL ve sözleşmenin kurulması için yapılan 7.168,81TL masraf sebebiyle uğramış olduğu toplam 461.059.50 TL'nin dava tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini istemiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... İnşaat vekili; müvekkili şirkete kayyum atandığını, TMSF’ye devredildiğini, davacının talebinin net olmadığını, sözleşmenin ifası ile ödenen bedelin iadesini birlikte talep ettiğini, dava dilekçesinde tapu iptal ve tescil ile birlikte tüm zararları ile cezai şart taleplerini bir arada istediğini, cezai şartın reddinin gerektiğini, sözleşme ile kararlaştırılan cezai şartın ifaya eklenen cezai şart olduğunu, sözleşmenin feshi ile ödenen bedelin iadesi halinde talep edilemeyeceğini, 6502 sayılı Kanun'un 45. maddesi gereğince ön ödemeli satışlarda sözleşme tarihinden itibaren 24 aya kadar tüketicinin herhangi bir gerekçe göstermeden dönme hakkı olduğunu, davalı şirketin temerrüde düşmediğinden faiz talebinin reddi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
2. Davalı Banka vekili; husumet ve hak düşürücü süre itirazında bulunarak, davalı bankanın garantör olmadığını, sorumluluğunun kullanılan kredi miktarı ile sınırlı olduğunu, faiz talebinin haksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının davalı ... İnşaat'a ödediği 153.600,00 TL'nin denkleştirici adalete göre dava tarihindeki karşılığının 350.928,24 TL hesaplandığı, sözleşmenin kurulması için 7.168,81 TL noter masrafı yaptığı, kullandığı bağlı kredinin ödemesini yaptığı 143.178,56 TL'nin toplamı ile sözleşmenin iptali halinde talep edebileceği toplam tutarın 501.275,61 TL olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulü ile, tapu iptali ve tescil ile bu talebe bağlı talepler mümkün olmamakla, davacı ile davalı ... İnşaat arasındaki düzenlenen Taşınmaz Satış Vaadi ve İnşaat Sözleşmesinin iptali ile 501.275,61 TL'nin 200.000,00 TL'sinin davalılardan dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsiline, 301.275,61 TL'sinin davalılardan ... İnşaat'tan, 97.778,56 TL'sinin dava tarihinden itibaren, 203.497,05 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmiş; karara karşı süresi içerisinde taraf vekilleri istinaf başvurunda bulunmuştur.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, davaya konu konutun teslim edilmediği, davanın ise 30.10.2019 tarihinde 1 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı, davacının sözleşmenin kurulması için yapılan 7.168,81 TL masraf sebebiyle uğramış olduğu zararı talep etmesine rağmen mahkemece bu masrafın kabulüne dair hüküm kurulmadığı gerekçesiyle ... İnşaat vekilinin istinaf başvurusunun reddine, davacı vekili ve davalı Banka vekilinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden davanın kısmen kabulü ile; davalı Banka yönünden açılan davanın hak düşürücü sürenin geçmiş olması nedeniyle reddine, ... . Noterliğinde 21.05.2014 tarih ve ... yevmiye numarası ile düzenlenen Taşınmaz Satış Vaadi ve İnşaat Sözleşmesinin iptali ile 807.490,69 TL'nin 296.778,69 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, kalan 510.712,13 TL'nin ıslah tarihi olan 03.05.2021 tarihinden itibaren; sözleşmenin kurulması için yapılan 7.168,81 TL masraf alacağının 1.000,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte kalan 6.168,81 TL'sinin ıslah tarihi olan 03.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... İnşaat'tan tahsiline karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı ... İnşaat vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... İnşaat vekili; usulüne uygun yapılmayan ıslah talebi doğrultusunda hüküm kurulduğunu, seçimlik hakkın ıslah yoluyla değiştirilemeyeceğini, mücbir sebep ve beklenmeyen hal değerlendirmesi yapılmadığını, davalının temerrüdünün dava şartı olduğunu, davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, ödenen bedelin dava tarihinde ulaştığı değer yönünden yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, davacının ancak dava tarihi itibariyle ödediği bedellerin iadesini talep edebileceğini, ödenen bedelin dava tarihinde ulaştığı değeri talep edemeyeceğini, davacının rayiç bedeli aşan bedeli de talep edemeyeceğini, bu hususta değerlendirme yapılmadığını, noter masraflarının talep edilemeyeceğini, sözleşmede dairenin teslim edilmemesi halinde yaptırımlar düzenlenmiş iken sözleşmeden dönülmesinin iyiniyet ve dürüstlük kuralı ile bağdaşmadığını, davalı şirket lehine 6502 sayılı Kanun 45. maddesi uyarınca dönme tazminatına hükmedilmemiş olmasının hatalı olduğunu, sözleşmenin değişen şartlara uyarlanmasına ilişkin taleplerinin değerlendirilmediğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, gayrımenkul satış vaadi sözleşmesi ile satımı vaad edilen bağımsız bölümün tapu iptali ve tescili mümkün olmadığından, sözleşmeden haklı nedenle dönülerek denkleştirici adalet ilkesi uyarınca ödenen bedellerin ve menfi zararın tahsili istemine ilişkindir.
Temyizen incelenen karar, tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, bilirkişi raporunun taraf, Mahkeme ve Yargıtay denetimi ile hüküm kurmaya elverişli olmasına ve özellikle taşınmazın keşif tarihi itibariyle teslim şartlarını haiz olmadığının belirlenmesine göre, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
30.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.