Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2024/1052 K.2025/1599

6. Hukuk Dairesi         2024/1052 E.  ,  2025/1599 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2005/144 E., 2006/103 K.
Mahkeme kararı davacı vekili ve davalı .... ve Tic. A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı ... A.Ş. ile kapalı yüzme havuzu inşaatının yapımına ilişkin 25.03.1994 tarihli eser sözleşmesi akdettiğini, daha sonra davacı idarenin de muvafakati ile devir sözleşmesi neticesinde inşaatın yapım işinin davalı ... Ltd. Şti. tarafından üstlenildiğini, yapılan inceleme neticesinde davalılara fazla hakediş ödemesi yapıldığının tespit edilmesi üzerine fazla ödenen 8.385,00 TL'nin davalı yüklenici şirketler ile hakedişleri imzalayan kontrol mühendisleri olan diğer davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davacı idarenin de imzaladığı devir sözleşmesi neticesinde işin tüm hak ve borçları ile birlikte diğer davalı ... Ltd. Şti'ye devredildiğini, teminatı kendisine iade edildiği için hakedişlerde ödenen fazla bedelin kendisinden istenemeyeceğini, fazla ödeme de yapılmadığını, yapılmış olsa bile 1997 yılı fiyatlarıyla ödenmiş iş bedelinin 2004 yılı birim fiyatlarıyla iadesinin talep edilemeyeceğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
2.Davalı ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; geçici hakedişlerdeki miktarlarda kesin hesaba kadar her zaman için artma ve eksilme olabileceğini, artan ve eksilen imalat hangi yıl yapılırsa yapılsın bedelin artış ve eksilişinin kesinleştiği yılın fiyatlarıyla değerlendirileceğini, bu hataların da daha sonraki hakedişlerde düzeltilebileceğini belirterek, davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile geçici hakedişlere fazladan dahil edilen bu imalatın ilerideki hakedişlerde veya kesin hesapta, imalât miktarlarının kesinleştiği yılın birim fiyatları ile yükleniciden geri alınmasının sözleşmenin eki Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi'nin 39. ve 13188 sayılı Fiyat Farkı Kararnamesi'nin 8/II maddesi uyarınca geçici kabul tarihini geçmemek üzere her zaman için mümkün olduğu, yapılan fazla ödemelerin geçici hakedişleri imzalayan kontrol mühendislerinden talep edilemeyeceği, devir sözleşmesi gereği fazla ödemelerin yalnız davalı ... Ltd. Şti.'den talep edilebileceği gerekçesiyle davanın davalı ... Ltd. Şti dışındaki tüm davalılar yönünden reddine, davalı ... Ltd. Şti aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile 8.228,83 TL'nin 15.12.2005 tarihinden itibaren hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde:
a. Yapılan fazla ödemeden tüm davalıların müteselsilen sorumlu olduğunu,
b. Bilirkişi raporunda sözleşme eki şartnameye ilişkin değerlendirme yapılmadığını, bilirkişi raporuna itirazlarının olmasına rağmen ek rapor alınmadığını, sözleşmede Bayındırlık İşleri Genel Şartnamesi ek olmadığına göre yeniden bilirkişi incelemesi yapılmasının gerektiğini beyan etmektedir.
2.Davalı ... A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde:
a. Hükmün verildiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra zamanaşımına uğradığını, dosyada yapılan son işlemin 15.03.2006 tarihli karar olduğunu, bu tarihten itibaren kararın tebliğ edildiği 29.03.2022 tarihine kadar yaklaşık on altı yıl boyunca dosyada hiçbir işlem yapılmadığını, ilamın ve davaya konu alacağın zamanaşımına uğradığını,
b. Davacının davalı ... A.Ş'yi ibra ettiğini, müvekkil şirketin dava konusu talepten sorumluluğu olmadığının bilirkişi raporuyla sabit olduğunu,
c. Davacının 3 ve 9 no'lu hakediş ödemelerinde fazla ödeme yaptığı iddiasının da asılsız olduğunu, yapılan işin gerçek olarak hakedişlere yansıtıldığını, yapılmadığı halde yapılmış gibi gösterilen bir imalatın söz konusu olmadığını, davacının fazla ödediğini iddia ettiği bedeli kendi hesabına göre 2004 yılı birim fiyatlarına göre yeniden yapılandırarak talep etmesinin haksız ve sebepsiz yere zenginleşme olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Dava konusu ilamın veriliş tarihi 15.03.2006 olup davalı vekili on yıllık süresinin geçmesi nedeniyle hükmün zamanaşımına uğradığını ileri sürerek hükmü temyiz etmiştir. Hüküm tarihi ile taraflara tebliğ tarihi arasında on yıldan fazla süre geçmiştir. Zaman bakımından uygulanması gereken mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 135/2. maddesi gereğince hüküm, verildiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra zamanaşımına uğrar. Bu sürede zamanaşımını kesen sebeplerin varlığı da kanıtlanamadığından mahkeme kararı zamanaşımına uğramıştır. 11.04.1940 tarihli, 1939/15 Esas ve 1940/70 Karar sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı uyarınca mahkeme, verilen hükmü kendiliğinden değiştiremez. İlam zamanaşımına uğramış olsa bile temyiz edilip Yargıtay tarafından bozulmadıkça davayı tekrar ele alıp zamanaşımı nedeniyle reddedemez. İlamın zamanaşımına uğradığı gözetilerek, yeniden hüküm kurulması için kararın bozulması gerekmiştir. Bozma nedenine göre, davacı vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesi gerek görülmemiştir.
II. KARAR
Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 21.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.