Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/4971 K.2025/4555

7. Hukuk Dairesi         2025/4971 E.  ,  2025/4555 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/595 E., 2024/978 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ezine Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/105 E., 2021/223 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının nakit para yerine geçecek şekilde iki adet aracını davacıya devrettiğini, 03.01.2020 tarihinde ipotekli borç senetleri oluşturularak davalı lehine müvekkiline ait 2792 parsel sayılı taşınmaz üzerine 350.000,00 TL'lik, aynı yer 2793 parsel sayılı taşınmaz üzerine ise 150.000,00 TL'lik dava konusu ipoteklerin konulduğunu, yine aynı gün araç devirlerinin de yapıldığını, araç bedelinin teminatı olarak ayrıca müvekkilinden 16 adet boş senet alındığını, oysa dava konusu ipotekli borç senetleri ve ipotekler ile ilgili taraflar arasında herhangi bir karz ilişkisi bulunmadığını, iki adet araç için güvence olarak zaten 16 adet senet alındığını, müvekkilinin ayrıca ipotekle borçlandırılmasının hukuken mümkün olmadığını, çifte borçlandırma yapılamayacağını, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin araç karşılığında bono alımı şeklinde tamamlandığını belirterek dava konusu ipoteklerin kaldırılmasını ve ipoteklere dayanak ipotekli borç senetlerinin iptalini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; “davacının bonodan kaynaklı, ipotek ile güvence altına alınan borcu hâlihazırda devam etmekte olup ipoteğin fekkini gerektirir bir durum söz konusu olmadığından” davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde:
1. Davanın İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/245 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesi talepleri hakkında herhangi bir karar verilmediğini, zira mükerrer alacak kavramının işbu dosya ve ekinde bulunan icra takip dosyası ile birlikte incelendiğinde tespit olunabilecek bir talep olduğunu, bu nedenle eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu,
2. Dava dilekçesinde müvekkilinin iradesinin fesada uğratıldığını belirttiklerini, davalı hakkında tefecilik suçundan şikayetleri üzerine başlatılan soruşturma dosyasının getirtilmediğini, davaya etkisi bakımından değerlendirilmediğini,
3. Davacı ile davalı arasındaki sözleşmenin içeriğine dair ses görüşme kayıtları ile ilgili eksik bilirkişi raporunun tamamlanmadığını, davanın esasına olan etkisinin irdelenmediğini, bu 3 hususta eksiklikler giderildikten sonra tekrar karar tesisi gerektiğini belirterek hükmü temyiz etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, ipoteğin terkini istemine ilişkindir.
Somut olayda; davacı, davalının müvekkiline devrettiği araçlarla ilgili çifte borçlandırma yapmasının hukuka aykırı olduğunu, borçlandırmanın 16 adet senet ile yapıldığını, dava konusu ipoteklerin ise hiçbir hukuki dayanağı olmadığını belirterek ipoteğin terkini talebinde bulunmuş; mahkemece araç satımından kaynaklanan borcun devam ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Dairemizce dava konusu taşınmazların aktif tapu kayıtları ile ipoteğin paraya çevrilmesine ilişkin icra dosyası getirtilerek incelenmiştir. Buna göre; yargılama devam ederken 20.07.2022 tarihinde dava konusu taşınmazların ... İcra Dairesinin 2020/827 Esas sayılı icra dosyası ile satışının yapıldığı, taşınmazların dava dışı üçüncü şahıs tarafından satın alındığı, satış bedelinden öncelikli olarak ipoteğin paraya çevrilmesine ilişkin ... . İcra Dairesinin 2021/8320 Esas sayılı icra dosyası borcunun ödendiği ve dava konusu taşınmazlardaki ipoteklerin bu suretle terkin edildiği anlaşılmıştır. Dava konusu ipoteklerin kaldırılması nedeniyle davanın konusuz kaldığı gözetilerek hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde davanın reddi doğru görülmemiş, bu sebeple kararın bozulması gerekmiştir.
VI. KARAR
Yukarıda belirtilen nedenlerle temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
23.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.