Yargıtay 10. Hukuk Dairesi E.2025/4735 K.2025/10672

10. Hukuk Dairesi         2025/4735 E.  ,  2025/10672 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/67 E., 2024/327 K.
İlk Derece Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 01.03.2013-08.04.2015 tarihleri arasında 1108979.07 sicil numaralı iş yerindeki hizmetinin fiili ve gerçek olduğunun tespitiyle bağlanan yaşlılık aylığının iptali ve ödenen aylıkların iadesine ilişkin Kurum işleminin iptali, yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili haksız ve yersiz açılan yasal dayanaktan yoksun olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 23.06.2020 tarihli kararı ile davacının dava dilekçesinde talep ettiği sürelerde sigortalılığının belirlenemediği, borcun tahakkuku yönünden de Kurum işlemlerinde yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 23.06.2020 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 28.12.2020 tarihli kararı ile dosya kapsamı, delil durumu itibariyle, Antalya 2. İş Mahkemesi 2015/3 38... /87 Karar sayılı kararında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesi bakımından usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
Bölge Adliye Mahkemesinin 23.06.2020 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, "...Kurum denetmen raporuna istinaden davacının 29.08.2012–10.10.2012 tarihleri arasındaki hizmetleri iptal edilmiş ve İlk Derece Mahkemesince de delil toplanarak yargılama yapılmış ve davanın reddine karar verilmişse de verilen karar eksik araştırma ve incelemeye dayalıdır.
Hizmet tespiti davalarının kamusal yönü dikkate alınarak taraflar tarafından bildirilen delillerle yetinilmeyip mahkemece resen araştırma ilkesi gereğince gerekli araştırma ve incelemeler yapılmalıdır.
Mahkemece, öncelikle davacıya çalışma yeri, şekli, biçimi, süresi açıklattırılmalı, inşaatlarda hangi işveren yanında hangi faaliyet alanında hangi işte çalıştığı sorulmalı, davacının çalışmasını bilebilecek durumda olan, aynı işyerinde çalıştıkları belirlenen bordro tanıkları resen belirlenerek kanaat oluşturmaya yetecek kadarı dinlenmeli, çalışılan işyeri başka bir işverene aitse bu işverene de yöntemince husumet yöneltilip savunma ve dilleri sorulmalı, fiili çalışma olgusu hiçbir kuşkuya ve duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenip elde edilecek sonuca göre bir karar verilmelidir..." gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tüm dosya kaspamı, bilirkişi raporu, dinlenen tanık beyanları ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının 29.08.2012-10.10.2012 tarihleri arasında davalı işyerindeki hizmetlerinin fiili ve gerçek çalışma olduğunun tespitine ilişkin talebinin reddine, emeklilik talebi yönünden, davacıya dava tarihini takip eden aybaşı olan 01.08.2015 tarihinden itibaren toplam 5457 gün üzerinden aylık bağlanması gerektiğinin tespitine karar vermek gerektiği sonuç ve vicdani kanaatine ulaşılmış;
Davanın kısmen kabulü ile
1-Davacının 29.08.2012-10.10.2012 tarihleri arasında davalı işyerindeki hizmetlerinin fiili ve gerçek çalışma olduğunun tespitine ilişkin talebinin reddine,
2-Emeklilik talebi yönünden, davacıya dava tarihi takip eden aybaşı olan 01.08.2015 tarihinden itibaren toplam 5457 gün üzerinden aylık bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; müvekkili Kurumun gerçekleştirdiği işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık,Kurum işleminin iptaliyle iptal edilen sigortalılık sürelerinin fiili ve gerçek olduğunun ve yaşlılık aylığının yeniden bağlanması gerektiğinin tespiti istemlerine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
26.06.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.